Home

Denizlerdeki Tehlike

e-Posta Yazdır PDF

  


 ELEKTRİK BALIĞI (Torpedo Marmorata) Karadeniz dışında bütün denizlerde bulunan bu canlılar 2-3 kulaç sığlıklara kadar yaklaşırlar daire şeklinde yassı bir görünümleri olan bu balıklar köpek balığı familyasından gelir.İki yanında yer alan ve elektrot özelliği olan bu canlılar 45 ila 200 volt gerilimli bir statik elektrik üretirler enerji dolduğu renginin kızarmasından anlaşılan balıklar bir tehlike oluşturmasada çarptığı zaman şiddetli biçimde sarsar. 

KUM TRAKONYASI (Trachinus Araneus )Kuma gömülü yaşarlar çok zehirlidir dikeni soktuğunda mutlaka en yakın sağlık kuruluşuna gidilmesi gerekir kişiye göre ölüm gibi ciddi sonuçlar doğurabilir. 

 

LİPSOS (Scorpaena Scrofa ) 50-60 cm ulaşan boyları vardır lipsos balıkları sıcak ve ılık suları severler 1000 m ye kadar inen derinliklerde yaşarlar özellikle marmara ve ege de çok raslanan bir tür olup eti lezzetli olduğundan ekonomik değeri yüksektir ancak dikenleri kuvvetli miktarda zehir torbaları içerir  dikeni batarsa diğer  zehirli balıklar için alınan önlemler alınmalıdır.

 MÜREN (Murenea Helena )Boyları 1,5 m'ye kadar uzayabilir yılana benzeyen bu canlıların göğüs yüzgeçleri yoktur.Çok kuvvetli çeneleri ve keskin dişleri vardır.Genellikle esmerdirler üzerlerinde sarı lekeler vardır.Mürenler sanıldığı gibi saldırgan değildir.Kendileri için bir tehdit oluşturmadığınız sürece saldırmazlar.Koku alma duyuları çok gelişmiş olan bu hayvanlar bir kere ısırdıklarında avını öldürünceye kadar çenelerini açmazlar.Oldukça derin ve çok geç kapanan bir yara açarlar.Zehirli değildirler ancak ağızlarındaki çeşitli bakteriler sebebi ile ısırdıkları yer ağır enfeksiyon oluşturur.(İltihaplanır) yara mutlaka iyice sabunla yıkanmalı ve en yakın sağlık kuruluşuna gidilmelidir. 

 

RİNA (Dasyatis Pastinaca) Genellikle kuma gömülü olduklarından farkedilmeleri zor olabilir.Bunlar zehirli kıkırdaklılar gurubuna girer,iğneli vatoz, folya,çuçuna,trakonya gibi tehlike yaratan canlılardır.alınması gereken önlemler trakonya ile aynıdır ve mutlaka bir sağlık kurulışuna gidilmelidir. 

  TRAKONYA (Trachinus Draco) Bizim sularımızda sadece 3 türü bulunan bu canlıla birbirlerine çok benzerler göğüs ve sırt yüzgeçlerinin ön kısmındaki dikenlerinde çok etkin zehir içerirler boyları en fazla 35-40 cm ye kadar olan bu canlılar genelde kendilerini kuma gömerler üzerlerine basıldığında elle tutulduğunda dikenleri batar ve çok şiddetli bir ağrıyla birlikte yara şişer ve kızarmaya başlar.Çok ciddi tehlike yaratabilirler bulantı,kusma,kramp,şok ve hatta kalp durmasına yol açabilirler.Zehirin etkisini azaltabilmek için dayanılabildiği kadar sıcak suya sokulmalı alkhol ve buz ile pansuman yapılmalı ve vakit kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna götürmelidir. 

 VATOZ (Raja Clavata)Canlı renkleri vardır.Kalkan balığını andıran bu canlıların kuyruğunda zehirli dikenleri vardır.Zehirli dikenin batması halinde çok şiddetli bir sancı oluşur.Çarpıntı,bulantı,terleme,karın ağrısına yol açar.Ölümcül olabilir ayrıca asla yenmemelidir eti de zehirlidir.Kazaya uğrayan kişi için uygulanıcak tedavi yine dikenin battığı yer iyice sabunla yıkandıktan sonra amonyakla temizlenmelidir. 

 

  İSKORPİT (Scorpaena Porcus)Boyları 20 cm'yi pek geçmeyen bu balıkların özellikle sırt yüzgeçleri zehirlidir.Dikenleri battığında dikenin battığı yerden çıkartılıp iyice sabunla yıkandıktan sonra amonyakla temizlenmesi gerekir. 

  İSKORPİTHANİSİ (Polyprion Americanus)İskorpit balıkları ülkemizde trakonyadan sonra en etkili zehire sahip balıklardır ve ülkemizde ekonomik değeri yüksek oldukça fazla tüketilen balıklardandır.Yüzgeçlerinin tamamı zehir içerir kayalık yerleri tercih ederler boyları 5-40 cm ye kadar değişebilir.Alınması gereken önlemler trakonya ile aynıdır.

 

 BALON BALIĞI (Fufu)(Yenmesi Durumunda Zehirler)Sırtı koyu renkte olan balığın siyah,kahverengi üzerinde siyah veya koyu yeşil benekleri vardır.Karın kısmı beyazdır.Yan kısımlarındaki iki gümüş şeritten ismini alan bu balık denizde karşılaşılması durumunda zararsızdır ancak yenmeleri durumunda oldukça zehirli olan balon balıklarının eti tetrodoksin içerir kas felci ve nefes darlığı yaratabilirler dolaşım yetmezliği sonucu ölüme bile yol açabilen bu balıklara dokunmanız herhangi bir tehlike yaratmaz.

 

KÖPEK BALIKLARI Denizlerdeki tehlikeli canlılardan söz edince ,hemen herkesin aklına gelen şey köpek balıklarıdır.Bu hayvanların abartıldığının aksine insanlar için tehlikeli olabilicek türünün sayısı sadece 4'tür.Bilindiğinin aksine denizlerde dalıcılar için tehdit oluşturan canlıların boyları çok daha küçüktür ve göz alıcı canlılardır.Daha çok tropik sularda bulunan bu canlıları tanımak ve korunmanın yollarını bilmek gerekir.Bazı küçük balıklar,çeşitli küçük kabuklular,deniz kestaneleri,deniz çiyanları v.b gibi.Denizde yaşıyan türlerden ancak onbinde biri dalıcılar için tehlike oluşturur.Bizim denizlerimiz ise tropik denizlere nazaran çok az sayıda zehirli sayılabilicek canlı barındırmaktadır.Bu sebeple dünyanın en güvenli denizleri diyebiliriz.Dalıcıların dalış güveniğini arttırmaları için bu canlıları tanımaları ve korunmanın yollarını bilmeleri gerekir.

  DENİZ KESTANESİ : Deniz kestaneleri kayalık ve kumluk sularda dipte yaşayan canlılardır.Dikenleri olan bu canlıların yuvarlaktır.Uçları çok sivri dikenleri vardır dikenlerinin batması halinde kırılarak o bölgede kalırlar.Dikenler dikkatli bir şekilde çıkarıldıktan sonra alkhol veya kolanya ile iyice temizlenmelidir yoksa enfeksiyona (iltihaba)yol açabilir.

 

DENİZ ANASI : Deniz analarınin çok çeşitli türleri vardır bunların boyları,renkleri ve zehirleri yaşadıkları bölgeye göre değişir.Bu canlılar ölü olsalar dahi temas halinde zehirleri bulaşır.Dokundukları veya ısırdıkları bölgede kaşıntı kızarıklık hissedilir önce hafif olan bu semptom gittikçe artar kesinlikle kaşımamalı ve ovuşturulmamalıdır aksi halde zehirin yayılmasına sebep oluruz.Bütün zehirlenmelerde olduğu gibi kişide kana karışan zehirin miktarına bağlı olarak nefes darlığı,bulantı,kramp hatta kalp durması gibi ciddi sonuçlar doğurabilir.

DENİZ ÇİYANI :Bunlar halkalı solucanlar familyasındandır.En önemli özelliklerinden biri seta'larıdır,deniz çiyanlarının besin kaynakları arasında leşler vardır bu sebeple denizde ölmüş hiç bir canlıya dokunmamak gerekir bulundukları yeri terk etmiş dahi olsalar setaları genellikle orda kalır bu canlılara yada setalarına temas etmişseniz alınması gereken önlemler şunlardır. !

1* Gözle görülebilen bütün zehirli kılları temizlenmelidir 

2*Deri fazla sürtünmeden ve ovalanmadan kurulanmalıdır  bir saç kurutma makinesi veya rüzgar yardımıyla olmalıdır

3*Bir selobant yapıştırılarak kılların geri kalan kısmıda alınmalıdır

4*Tahriş olan bölge sirke, alkol veya amonyak uygulanarak teizlenmelidir acının hafiflemesine yardımcı olur

4*Eğer acı hafiflemez ise lokal melhemler kullanılabilir